TO BE OR NOT TO BE. WE WLL BE


 
Home > De (on)vertelde Stad > Projecten > TO BE OR NOT TO BE. WE WLL BE

TO BE OR NOT TO BE. WE WLL BE

In het kader van het Frascati Issues-programma Staat van Waanzin op 10, 11 en 12 mei 2018 presenteerde theatergroep DEGASTEN het eerste resultaat van de samenwerking met Arq Psychotrauma Expert Groep. De voorstelling werd in december 2018 hernomen. Samen met Arq onderzoekt Frascati de potentie van theater voor en door kwetsbare mensen.

Hoopvolle en vrolijke muziek
Een aantal maanden werkten Elike Roovers en Rutger Esajas in een vergaderzaaltje van Arq. Elke week kwamen ze bijeen met een groep van ongeveer vijftien patiënten, het merendeel sprak geen of weinig Nederlands. De kennismaking verliep in eerste instantie stroef, maar het ijs werd gebroken via het uitwisselen van muziek op de Iphone. Opvallend was dat vrijwel iedereen hoopvolle nummers als lievelingsmuziek koos. Juist deze vrolijke, empowering songs boden houvast in donkere tijden. En langzaam kwamen de verhalen los. Over mensenhandel, mishandeling en ander oorlogsgeweld. Vluchtverhalen vol eenzaamheid, honger, angst.

Stenen en bloemen
Parallel aan de bijeenkomsten met de patiënten, spraken Roovers en Esajas met behandelaars, psychiaters en psychologen. Ze kregen inzicht in de behandelmethoden en bespraken de manieren waarop behandelaars omgaan met de vaak heftige verhalen die in de behandelkamer over tafel gaan. Vooral de methode waarbij een patiënt zowel ‘stenen’ (negatieve, traumatische herinneringen) als ‘bloemen’ (positieve herinneringen) deelt, sprak tot de verbeelding van het theaterduo.

Vertrouwen schenken
To be or not to be. We will be werd een voorstelling opgebouwd als mozaïek van improvisaties. Een nachtmerrie werd afgewisseld door een bevrijdende dans. Ondertussen zaten de toeschouwers aan individuele tafeltjes, waarbij zij bij toerbeurt door de patiënten / acteurs werden bezocht om privé een ‘steen’ of een ‘bloem’ uit hun leven te delen. De toeschouwers voelden zo aan den lijve wat het is om te leven met een trauma. Ook zonder achtergrondkennis werd glashelder hoe belangrijk het voor de cast was ‘hun verhalen’ te delen. Juist in een context anders dan de behandelkamer. De theatrale context die Roovers en Esajas boden, gaf een opening voor doorleving, emotie, ontlading, zowel voor deelnemers als publiek. Hoe trots was de dans van de groep vrouwen wier lichaam eerder object van structureel misbruik is geweest. Hoe dapper de man die tot aan de laatste voorstelling ‘slechts’ aanwezig was. Maar hij was er wel.

Lange lijnen
Na het eerste succes in mei 2018 werd de voorstelling To be or not to be. We will be  op 14, 15 en 16 december driemaal voor een overvolle zaal belangstellenden hernomen. Daarbij organiseerden we aansluitend aan de voorstelling op zaterdag 16 december een besloten expertmeeting over het belang van resources in dagelijks leven voor herstel van psychologische klachten, met onder meer een keynote speech van klinisch psycholoog en medisch antropoloog Samrad Ghane.

Op 8 november 2018 ging My Name before Naomi in première, een solo over het ongemakkelijke thema mensenhandel gemaakt met en gespeeld door één van de deelnemers aan To be or not to be. We will be. Ook hierbij organiseerden we een expertmeeting (ditmaal op het specifieke gebied van mensenhandel). De voorstelling wordt van 13 t/m 16 maart 2019 in reprise genomen.

Begin mei 2019 wordt een tweede project met een nieuwe groep patiënten in Frascati 4 getoond. Elike Roovers en Rutger Esajas (DEGASTEN) voeren opnieuw de regie.

DEGASTEN / Frascati Producties i.s.m. Arq Psychotrauma Expert Groep

DE GASTEN maakt rauw, fysiek, interdisciplinair montagetheater met jongeren tussen de 12 en 25 jaar dat vaak dicht op de huid van het publiek zit.

Arq Psychotrauma Expert Groep is een koepel van instellingen en organisaties die zich bezighoudt met de gevolgen van schokkende gebeurtenissen en psychotrauma. Opgericht na WOII is de organisatie meegegroeid met de tijding in de wereld: nu bestaat een deel van de patiëntenpopulatie uit vluchtelingen met een traumatische stoornis. Arq is gemotiveerd om deel te nemen aan De (on)vertelde Stad, omdat de organisatie de waarde erkent van ‘de andere kant van de patiënt’. 'Je probleem mag niet je talent overnemen. Ook als psycholoog is het belangrijk om iemand vanuit zijn talent aan te spreken', aldus Jetske van Heemstra, als psycholoog verbonden aan Arq.

CREDITS
regie
Elike Roovers & Rutger Esajas
spel patienten van Arq Psychotrauma Expert Groep / Equator Foundation, spelers van DEGASTEN, Felix Burleson (mei 2018), Dennis Rudge (december 2018)
productie Frascati Producties i.s.m. DEGASTEN en Arq Psychotrauma Expert Groep
met dank aan Jetske van Heemstra, Louke Brands & Pim Scholte


Partners





Producties


Meer Info

To be or not to be. We will be

Frascati Producties / DEGASTEN & Arq Psychotrauma Expert Groep

theater
Meer Info

My name before Naomi

DEGASTEN / Frascati Producties / ARQ Nationaal Psychotrauma Centrum

theater
Meer Info